Trịnh Văn Dũng
- 30/10/2023
- 2511
Điều 192 BLHS quy định tội sản xuất, buôn bán hàng giả đối với hàng hóa không thuộc các trường hợp tại Điều 193, 194 và 195. Người phạm tội có thể bị phạt tiền từ 200 triệu đến 2 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 15 năm, tùy giá trị hàng giả, khoản thu lợi bất chính và hậu quả gây ra.
Tội sản xuất, buôn bán hàng giả là hành vi cố ý tạo ra hoặc thực hiện hoạt động mua bán hàng hóa giả thuộc phạm vi Điều 192 BLHS, khi có đủ căn cứ truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định pháp luật.
Sản xuất, buôn bán hàng giả có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự trong các trường hợp sau:
- Hành vi bị xử lý: Sản xuất hoặc buôn bán hàng giả thuộc phạm vi Điều 192 BLHS.
- Ngưỡng định lượng thông thường: Giá trị hàng giả tương đương hàng thật từ 30 triệu đồng; thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng hoặc gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng.
- Trường hợp dưới 30 triệu đồng: Vẫn có thể bị truy cứu nếu đáp ứng điều kiện về tiền sử xử phạt hành chính hoặc kết án theo luật định.
- Hình phạt: Cá nhân có thể bị phạt tiền hoặc phạt tù đến 15 năm; pháp nhân thương mại chịu chế tài riêng.
✅Mở đầu
Trong thực tế, một lô hàng bị phát hiện có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu, thành phần hoặc công dụng chưa đủ để kết luận người kinh doanh đã phạm tội theo Điều 192 BLHS. Chẳng hạn, hàng hóa không có hóa đơn, bao bì khác thường hoặc không đạt tiêu chuẩn chất lượng có thể là căn cứ để kiểm tra, xác minh, nhưng không tự động chứng minh hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả. Việc xác định trách nhiệm hình sự về sản xuất hàng giả phải làm rõ bản chất pháp lý của hàng hóa, vai trò và nhận thức của từng người tham gia, giá trị hàng giả tương đương hàng thật, khoản thu lợi bất chính và hậu quả thực tế. Đây là những căn cứ cần được đối chiếu đồng thời với chứng cứ trong hồ sơ.
✅Phần 1. Căn cứ pháp lý quy định về tội sản xuất, buôn bán hàng giả
1.1. Điều 192 BLHS quy định những hành vi nào?
Điều 192 Bộ luật Hình sự quy định tội sản xuất, buôn bán hàng giả, tập trung vào hai nhóm hành vi chính: tạo ra hàng hóa giả mạo và thực hiện hoạt động mua bán, phân phối hàng giả. Người thực hiện có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi hành vi thuộc phạm vi điều chỉnh của điều luật và đáp ứng các điều kiện về giá trị hàng giả tương đương hàng thật, thu lợi bất chính, thiệt hại tài sản hoặc hậu quả về sức khỏe, tính mạng theo quy định. Đối với trường hợp giá trị hàng giả dưới 30 triệu đồng, pháp luật còn quy định những điều kiện truy cứu riêng. Không phải mọi hành vi kinh doanh hàng hóa vi phạm chất lượng hoặc nguồn gốc đều cấu thành tội phạm; cần phân biệt vi phạm hành chính với hành vi đủ yếu tố cấu thành tội sản xuất buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS.
1.2. Phạm vi áp dụng Điều 192 và mối liên hệ với các điều luật khác
Điều 192 Bộ luật Hình sự quy định về tội sản xuất, buôn bán hàng giả thuộc phạm vi điều chỉnh chung, nhưng không áp dụng đối với các trường hợp đã được quy định riêng tại Điều 193, Điều 194 và Điều 195. Cụ thể, hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm thuộc Điều 193; hàng giả là thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh thuộc Điều 194; hàng giả là thức ăn chăn nuôi, phân bón, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật, giống cây trồng, giống vật nuôi thuộc Điều 195. Vì vậy, việc xác định tội danh không chỉ căn cứ vào hành vi sản xuất hoặc buôn bán mà còn phải xem xét bản chất và nhóm hàng hóa bị làm giả. Nếu đối tượng thuộc nhóm được điều chỉnh bởi điều luật chuyên biệt, cần ưu tiên đối chiếu quy định tương ứng, không mặc nhiên áp dụng Điều 192.
Việc xác định đúng loại hàng hóa là bước đầu tiên trước khi xem xét trách nhiệm hình sự. Đối với các nhóm hàng giả có quy định riêng, cần đối chiếu phạm vi điều chỉnh của Điều 193, Điều 194 và Điều 195 BLHS, thay vì mặc nhiên áp dụng Điều 192. Bạn có thể xem thêm bài [phân biệt tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192, 193, 194 và 195 BLHS] để xác định đúng tội danh.
✅Phần 2. Hàng giả là gì? Cách nhận diện đối tượng của tội phạm
2.1. Đặc điểm pháp lý của hàng giả theo quy định hiện hành
Trong lĩnh vực hình sự, việc xác định hàng giả là bước đầu tiên để xem xét hành vi sản xuất, buôn bán có thuộc phạm vi Điều 192 BLHS hay không. Theo khoản 7 Điều 3 Nghị định 98/2020/NĐ-CP, đã được sửa đổi, bổ sung hàng giả bao gồm hàng hóa có giá trị sử dụng, công dụng không đúng với nguồn gốc, bản chất tự nhiên hoặc tên gọi; không có giá trị sử dụng, công dụng; hoặc không phù hợp với nội dung đã công bố, đăng ký. Ngoài ra, hàng hóa có chỉ tiêu chất lượng, đặc tính kỹ thuật cơ bản hoặc định lượng chất chính đạt mức từ 70% trở xuống so với mức tối thiểu theo quy chuẩn, tiêu chuẩn tương ứng cũng thuộc trường hợp được xác định là hàng giả. Các dấu hiệu giả mạo về tên, địa chỉ nhà sản xuất, nguồn gốc, xuất xứ, mã số đăng ký lưu hành, nhãn, bao bì và tem hàng hóa cũng cần được xem xét theo quy định.
Tuy nhiên, không phải mọi sản phẩm kém chất lượng, sai thông tin quảng cáo hoặc thiếu hóa đơn đều đương nhiên là hàng giả. Việc xác định cần đối chiếu đặc tính thực tế của sản phẩm với tiêu chuẩn, hồ sơ công bố, tài liệu kỹ thuật và kết quả giám định có liên quan. Đặc biệt, cần phân biệt căn cứ nhận diện hàng giả trong quy định quản lý chuyên ngành với việc chứng minh đầy đủ các dấu hiệu cấu thành tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS.
2.2. Phân biệt hàng giả với hàng nhái, hàng không rõ nguồn gốc và hàng vi phạm chất lượng
Trong thực tế, hàng giả thường bị nhầm lẫn với hàng nhái, hàng không rõ nguồn gốc hoặc hàng hóa không đạt tiêu chuẩn chất lượng. Tuy nhiên, các khái niệm này không hoàn toàn đồng nhất và có thể dẫn đến những cách xử lý pháp lý khác nhau. Hàng nhái có thể là hàng hóa bắt chước kiểu dáng, mẫu mã hoặc cách trình bày của sản phẩm khác, nhưng cần xem xét dấu hiệu giả mạo cụ thể để xác định có thuộc phạm vi hàng giả hay không. Tương tự, hàng hóa không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc chưa đương nhiên là hàng giả; đây có thể là dấu hiệu của vi phạm về kinh doanh, lưu thông hàng hóa. Đối với sản phẩm không đạt tiêu chuẩn chất lượng, cần xác định mức độ sai lệch, đặc tính, công dụng và quy chuẩn áp dụng. Vì vậy, việc xác định hàng hóa có thuộc đối tượng của quy định về tội sản xuất hàng giả theo Điều 192 BLHS phải dựa trên bản chất sản phẩm và căn cứ pháp luật chuyên ngành, không chỉ dựa vào tên gọi hoặc một dấu hiệu bất thường riêng lẻ.
Trong thực tế, không ít trường hợp hàng hóa bị nghi ngờ là hàng giả chỉ vì không có hóa đơn hoặc có dấu hiệu bất thường về bao bì. Tuy nhiên, để xác định bản chất pháp lý, cần xem xét đặc tính, công dụng, nguồn gốc và tài liệu chuyên môn liên quan. Bạn có thể tham khảo thêm bài [hàng giả là gì và cách nhận biết hàng giả theo quy định pháp luật] để phân biệt các trường hợp này.
✅Phần 3. Hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả bị xử lý hình sự như thế nào?
3.1. Hành vi sản xuất hàng giả
Quy định về tội sản xuất hàng giả điều chỉnh hành vi trực tiếp hoặc thông qua người khác tạo ra hàng hóa giả mạo về bản chất, công dụng, giá trị sử dụng hoặc đặc tính theo quy định pháp luật. Hành vi này có thể được thực hiện qua các công đoạn như pha chế, lắp ráp, gia công, đóng gói, in nhãn hoặc hoàn thiện sản phẩm nhằm đưa hàng giả vào lưu thông. Khi xem xét trách nhiệm hình sự, cần làm rõ ai là người tổ chức, quyết định nguồn nguyên liệu, quy trình sản xuất và ai trực tiếp thực hiện từng công đoạn. Người thuê gia công hoặc điều hành hoạt động sản xuất cũng phải được đánh giá theo vai trò, nhận thức và mức độ tham gia thực tế. Ngược lại, người lao động chỉ thực hiện thao tác kỹ thuật theo phân công không mặc nhiên phải chịu trách nhiệm hình sự nếu chưa chứng minh được lỗi và sự tham gia có ý thức vào hành vi phạm tội.
Đối với người trực tiếp tham gia tạo ra hàng hóa giả, cần xác định công đoạn thực hiện, quyền quyết định đối với nguyên liệu, quy trình và thành phẩm. Xem thêm bài [sản xuất hàng giả bị xử lý như thế nào theo Điều 192 BLHS] để phân tích riêng hành vi sản xuất và vai trò của từng người tham gia.
3.2. Hành vi buôn bán hàng giả
Hành vi buôn bán hàng giả được thể hiện qua việc mua bán, chào bán, phân phối hoặc tiêu thụ hàng hóa giả mạo nhằm đưa sản phẩm vào lưu thông thương mại. Người thực hiện có thể trực tiếp giao dịch với khách hàng hoặc tham gia vào các khâu trung gian như mua gom, bán buôn, bán lẻ, làm đại lý và tổ chức phân phối hàng hóa. Khi xem xét quy định về tội buôn bán hàng giả, cần làm rõ bản chất giao dịch, nguồn gốc hàng hóa, phương thức tiêu thụ và vai trò thực tế của từng người tham gia.
Không phải mọi người có mặt trong quá trình giao nhận hàng hóa đều đương nhiên phạm tội. Người vận chuyển, giao hàng hoặc thực hiện công việc thuê cần được đánh giá riêng về nhận thức, lỗi và mức độ tham gia. Đặc biệt, phải có căn cứ xác định hành vi thuộc phạm vi Điều 192 BLHS và đáp ứng điều kiện truy cứu trách nhiệm hình sự; không thể chỉ dựa vào việc hàng hóa bị kết luận là hàng giả để quy kết trách nhiệm cho tất cả người liên quan.
3.3. Phân biệt hành vi sản xuất, buôn bán và các hành vi tham gia khác
Không phải mọi người có mặt trong quy trình sản xuất, tiêu thụ hàng giả đều đương nhiên phải chịu trách nhiệm hình sự với cùng vai trò. Cần phân biệt người trực tiếp tạo ra hàng giả, người tổ chức hoặc điều hành hoạt động sản xuất, người mua gom, phân phối và người chỉ thực hiện công việc hỗ trợ. Đối với từng cá nhân, phải làm rõ hành vi cụ thể, mức độ tham gia, nhận thức về bản chất hàng hóa và ý chí đối với hoạt động phạm tội.
Người trực tiếp sản xuất có thể là người thực hiện các công đoạn tạo ra hàng giả; người tổ chức, điều hành có thể là người quyết định nguồn nguyên liệu, quy trình hoặc chỉ đạo hoạt động. Người mua gom, phân phối có thể bị xem xét về hành vi buôn bán nếu đáp ứng dấu hiệu pháp lý tương ứng. Trong khi đó, người giúp sức chỉ phải chịu trách nhiệm khi có đủ căn cứ xác định vai trò đồng phạm theo quy định của Bộ luật Hình sự. Vì vậy, việc xác định quy định về tội sản xuất hàng giả hay quy định về tội buôn bán hàng giả phải gắn với chứng cứ chứng minh vai trò thực tế, không chỉ dựa vào chức danh hoặc vị trí công việc.
Lưu ý pháp lý: Điều 17 BLHS phân biệt người thực hành, người tổ chức, người xúi giục và người giúp sức. Không phải mọi người mua gom, phân phối hoặc hỗ trợ đều tự động là đồng phạm; phải chứng minh có từ hai người trở lên cố ý cùng thực hiện tội phạm
Trường hợp hàng giả đã được đưa ra thị trường, cần làm rõ ai là người tổ chức mua bán, ai trực tiếp giao dịch, ai phân phối và ai chỉ thực hiện công việc trung gian. Nội dung này được phân tích sâu trong bài [buôn bán hàng giả bị xử lý như thế nào theo Điều 192 BLHS].
✅Phần 4. Cấu thành tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS
4.1. Khách thể của tội sản xuất, buôn bán hàng giả
Khách thể của tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS trước hết là trật tự quản lý kinh tế trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và lưu thông hàng hóa. Hành vi sản xuất hoặc đưa hàng giả ra thị trường làm sai lệch tính xác thực của sản phẩm, ảnh hưởng đến môi trường cạnh tranh và hoạt động kinh doanh hợp pháp. Đồng thời, hành vi này xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng khi họ có thể mua phải hàng hóa không đúng với đặc tính, công dụng hoặc chất lượng được công bố. Đối với tổ chức, cá nhân kinh doanh chân chính, hàng giả còn có thể gây thiệt hại về uy tín, tài sản và khả năng cạnh tranh. Vì vậy, việc xác định khách thể bị xâm phạm cần đặt trong mối liên hệ giữa trật tự quản lý thị trường, quyền lợi người tiêu dùng và tính minh bạch của hoạt động thương mại.
4.2. Mặt khách quan của tội phạm
Mặt khách quan của tội sản xuất, buôn bán hàng giả thể hiện ở hành vi trực tiếp tạo ra hoặc đưa hàng giả vào hoạt động mua bán, tiêu thụ trên thị trường. Đối tượng tác động phải thuộc phạm vi điều chỉnh của Điều 192 BLHS, không thuộc các trường hợp quy định tại Điều 193, 194 và 195. Để xác định trách nhiệm hình sự, cần đối chiếu giá trị hàng giả tương đương hàng thật, khoản thu lợi bất chính, thiệt hại tài sản hoặc hậu quả về sức khỏe, tính mạng theo từng trường hợp luật định. Đối với trường hợp định khung bằng hậu quả, phải làm rõ mối quan hệ nhân quả giữa hành vi phạm tội và thiệt hại xảy ra, không mặc nhiên quy kết trách nhiệm chỉ vì hàng giả được phát hiện hoặc gây ra hậu quả trong quá trình lưu thông.
4.3. Chủ thể của tội phạm
Chủ thể của tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS có thể là cá nhân hoặc pháp nhân thương mại đáp ứng các điều kiện chịu trách nhiệm hình sự theo quy định pháp luật. Đối với cá nhân, người thực hiện hành vi phải có năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi luật định theo Điều 12 BLHS. Do Điều 192 không thuộc nhóm tội mà người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự, chủ thể của tội danh này về nguyên tắc phải từ đủ 16 tuổi trở lên. Bên cạnh đó, cần đánh giá khả năng nhận thức và điều khiển hành vi tại thời điểm thực hiện hành vi phạm tội. Đối với pháp nhân thương mại, trách nhiệm hình sự được xác định theo các điều kiện tại Điều 75 và phạm vi tội danh quy định tại Điều 76 BLHS; không đồng nhất với trách nhiệm của cá nhân quản lý hoặc trực tiếp thực hiện hành vi.
4.4. Mặt chủ quan và lỗi của người phạm tội
Tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS được thực hiện với lỗi cố ý. Người phạm tội nhận thức được tính chất, đặc điểm của hàng hóa và biết hành vi sản xuất hoặc buôn bán của mình có dấu hiệu trái pháp luật nhưng vẫn thực hiện. Khi đánh giá yếu tố này, cần làm rõ người thực hiện có biết hàng hóa là hàng giả hay không, nhận thức đến đâu về nguồn gốc, chất lượng, công dụng và đặc tính sản phẩm. Các tài liệu như tin nhắn trao đổi, hợp đồng, hóa đơn, chỉ đạo sản xuất, chứng từ nhập hàng và quá trình phân phối có thể giúp xác định nhận thức thực tế của từng người. Không thể mặc nhiên kết luận một người có lỗi cố ý chỉ vì hàng hóa bị xác định là hàng giả hoặc người đó có tham gia vào quá trình kinh doanh. Việc chứng minh lỗi phải gắn với vai trò, nhận thức và hành vi cụ thể của từng chủ thể.
Việc xác định một cá nhân có phải chịu trách nhiệm hình sự hay không đòi hỏi phải đánh giá đồng thời hành vi, đối tượng tác động, lỗi và điều kiện truy cứu. Không thể chỉ căn cứ vào việc người đó có tên trong hóa đơn, hợp đồng hoặc danh sách nhân sự của doanh nghiệp. Phân tích đầy đủ bốn yếu tố được trình bày tại bài [cấu thành tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS].
✅Phần 5. Khi nào sản xuất, buôn bán hàng giả bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
5.1. Truy cứu hình sự căn cứ vào giá trị hàng giả tương đương hàng thật
Một trong những căn cứ quan trọng để xác định trách nhiệm hình sự về sản xuất hàng giả và xử lý hình sự hành vi buôn bán hàng giả là giá trị của số lượng hàng giả tương đương với hàng thật hoặc hàng hóa có cùng tính năng kỹ thuật, công dụng. Theo Điều 192 BLHS, ngưỡng định lượng được chia thành ba mức: từ 30 triệu đồng đến dưới 150 triệu đồng thuộc khoản 1; từ 150 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng thuộc khoản 2; từ 500 triệu đồng trở lên thuộc khoản 3. Việc xác định giá trị này phải căn cứ vào số lượng hàng giả và hàng hóa dùng để đối chiếu, không mặc nhiên lấy giá bán thực tế của hàng giả làm căn cứ định khung. Chẳng hạn, một lô hàng giả có giá bán thấp hơn nhiều so với sản phẩm chính hãng vẫn có thể đạt ngưỡng truy cứu nếu giá trị hàng hóa tương đương được xác định theo đúng căn cứ pháp luật. Vì vậy, cần kiểm tra chủng loại, số lượng, đặc tính kỹ thuật, công dụng và kết quả định giá trước khi kết luận về khung trách nhiệm hình sự.
Ví dụ minh họa: Một cơ sở sản xuất 1.000 sản phẩm giả nhãn hiệu của một thương hiệu điện tử. Giá bán mỗi sản phẩm giả là 100.000 đồng, nhưng sản phẩm thật có cùng tính năng, công dụng được xác định có giá 200.000 đồng/sản phẩm. Khi đó, giá trị hàng hóa dùng để đối chiếu là 200 triệu đồng, không phải 100 triệu đồng theo giá bán hàng giả. Nếu kết quả xác định giá trị này được cơ quan có thẩm quyền chấp nhận và các dấu hiệu cấu thành tội phạm khác được đáp ứng, hành vi có thể thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 192 BLHS (giá trị từ 150 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng).
Một trong những vấn đề dễ phát sinh tranh luận là cách xác định giá trị hàng giả tương đương với hàng thật hoặc hàng hóa có cùng tính năng kỹ thuật, công dụng. Việc xác định này cần dựa trên tài liệu, đặc điểm hàng hóa và căn cứ định giá phù hợp, không thể mặc nhiên sử dụng giá mua vào hoặc giá bán hàng giả. Xem thêm bài [định giá hàng giả để truy cứu trách nhiệm hình sự như thế nào].
5.2. Trường hợp hàng giả dưới 30 triệu đồng vẫn bị truy cứu
Theo điểm a khoản 1 Điều 192 BLHS, hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả có giá trị tương đương hàng thật hoặc hàng hóa cùng tính năng kỹ thuật, công dụng dưới 30 triệu đồng vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu người thực hiện đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi được liệt kê tại điều luật hoặc đã bị kết án về một trong các tội tương ứng, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm.
Khi xem xét trường hợp này, cần kiểm tra quyết định xử phạt hành chính, bản án đã có hiệu lực và tình trạng xóa án tích tại thời điểm thực hiện hành vi mới. Đặc biệt, không phải mọi tiền sự hoặc tiền án đều là căn cứ áp dụng điểm a khoản 1 Điều 192; hành vi vi phạm trước đó phải thuộc đúng nhóm tội danh, hành vi được điều luật liệt kê. Ngoài ra, giá trị hàng giả dưới 30 triệu đồng không loại trừ trách nhiệm hình sự nếu vụ việc độc lập đáp ứng căn cứ khác như thu lợi bất chính, gây thiệt hại tài sản hoặc gây hậu quả về sức khỏe theo quy định.
Ví dụ minh họa: A sản xuất hàng giả có giá trị tương đương hàng thật là 20 triệu đồng. Trước đó, A đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi sản xuất hàng giả thuộc trường hợp được liệt kê tại điểm a khoản 1 Điều 192 BLHS. Sau khi quyết định xử phạt có hiệu lực, A tiếp tục thực hiện hành vi tương tự. Trong trường hợp này, dù giá trị hàng giả chưa đạt 30 triệu đồng, A vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu các dấu hiệu khác của tội phạm được chứng minh.
Ngược lại, nếu A chưa từng bị xử phạt về hành vi thuộc danh mục luật định hoặc chưa có tiền án đáp ứng điều kiện nêu trên, thì không thể chỉ dựa vào giá trị hàng giả dưới 30 triệu đồng để kết luận A phạm tội theo điểm a khoản 1 Điều 192. Cơ quan tiến hành tố tụng vẫn phải xem xét các căn cứ truy cứu độc lập khác nếu có, như thu lợi bất chính, thiệt hại tài sản hoặc hậu quả về sức khỏe.
Trường hợp giá trị hàng giả tương đương hàng thật chưa đạt 30 triệu đồng không đồng nghĩa với việc người thực hiện luôn được loại trừ trách nhiệm hình sự. Cần kiểm tra tiền sử xử phạt hành chính, tiền án và tình trạng xóa án tích theo đúng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 192. Phân tích cụ thể tại bài [hàng giả dưới 30 triệu đồng có bị truy cứu hình sự không?].
5.3. Truy cứu hình sự căn cứ vào khoản thu lợi bất chính
Khoản thu lợi bất chính là một trong những căn cứ độc lập để xác định trách nhiệm hình sự về sản xuất hàng giả và xử lý hình sự hành vi buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS. Theo đó, người thực hiện hành vi có thể bị truy cứu theo khoản 1 nếu thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng; khoản 2 nếu thu lợi từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng; và khoản 3 nếu thu lợi bất chính từ 500 triệu đồng trở lên.
Khi xác định căn cứ này, cần phân biệt thu lợi bất chính với tổng doanh thu hoặc lợi nhuận kế toán. Doanh thu phản ánh tổng số tiền thu được từ hoạt động kinh doanh, trong khi việc xác định khoản thu lợi bất chính phải xem xét bản chất giao dịch, dòng tiền thực tế, chứng từ mua bán và các khoản chi phí có liên quan. Vì vậy, không thể mặc nhiên lấy toàn bộ doanh thu bán hàng giả làm khoản thu lợi bất chính. Việc xác định phải dựa trên tài liệu kế toán, hóa đơn, chứng từ thanh toán và các chứng cứ khác trong hồ sơ vụ án, bảo đảm áp dụng đúng ngưỡng định khung của Điều 192 BLHS.
Ví dụ minh họa: Một cơ sở sản xuất hàng giả bán sản phẩm ra thị trường, thu được tổng số tiền 180 triệu đồng. Tuy nhiên, con số này mới phản ánh doanh thu từ việc bán hàng, chưa đủ căn cứ để kết luận cơ sở đã thu lợi bất chính 180 triệu đồng. Cơ quan tiến hành tố tụng cần đối chiếu số lượng hàng đã tiêu thụ, giá bán thực tế, dòng tiền thu về, khoản tiền đã chi cho nguyên liệu, sản xuất, vận chuyển và các giao dịch liên quan để xác định khoản thu lợi bất chính theo căn cứ pháp luật áp dụng. Nếu kết quả xác minh xác định khoản thu lợi bất chính là 80 triệu đồng thì đây có thể là căn cứ xem xét trách nhiệm hình sự theo điểm c khoản 1 Điều 192 BLHS; nếu đạt 120 triệu đồng thì thuộc ngưỡng định khung tại điểm e khoản 2; trường hợp từ 500 triệu đồng trở lên thì có thể thuộc điểm b khoản 3 Điều 192. Như vậy, cần phân biệt doanh thu, khoản tiền thực thu và thu lợi bất chính; không thể chỉ căn cứ vào tổng số tiền bán hàng để xác định khung hình phạt.
Ngoài giá trị hàng giả, Điều 192 còn quy định các mốc thu lợi bất chính độc lập để xác định khung hình phạt. Đây là căn cứ cần phân tích riêng với doanh thu bán hàng và giá trị hàng hóa. Nội dung chi tiết được trình bày tại bài [thu lợi bất chính từ buôn bán hàng giả bao nhiêu thì bị truy cứu hình sự].
5.4. Truy cứu hình sự khi gây thiệt hại tài sản hoặc hậu quả sức khỏe, tính mạng
Hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 192 BLHS khi gây thiệt hại về tài sản hoặc hậu quả nghiêm trọng đối với sức khỏe, tính mạng. Cụ thể, thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng thuộc khoản 1; từ 500 triệu đồng đến dưới 1,5 tỷ đồng thuộc khoản 2; từ 1,5 tỷ đồng trở lên thuộc khoản 3. Đối với hậu quả sức khỏe, điều luật quy định các mức tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%, từ 61% trở lên và trường hợp có từ hai người bị ảnh hưởng. Trường hợp làm chết người hoặc từ hai người trở lên cũng có thể làm thay đổi khung hình phạt. Tuy nhiên, không thể chỉ căn cứ vào hậu quả xảy ra để kết luận tội phạm. Cần làm rõ hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả, thiệt hại thực tế và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi với hậu quả.
Ví dụ minh họa: Một cơ sở sản xuất hàng giả thực phẩm chức năng, sử dụng nguyên liệu không bảo đảm chất lượng và đưa sản phẩm ra thị trường. Sau khi sử dụng sản phẩm, người tiêu dùng bị tổn hại sức khỏe; kết quả giám định xác định một người có tỷ lệ tổn thương cơ thể 65%. Nếu chứng minh được hành vi sản xuất hàng giả là nguyên nhân dẫn đến hậu quả này, người thực hiện có thể bị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự theo điểm h khoản 2 Điều 192 BLHS. Tương tự, nếu hành vi làm chết một người thì có thể thuộc trường hợp định khung tại khoản 2; làm chết từ hai người trở lên có thể thuộc khoản 3. Tuy nhiên, cơ quan tiến hành tố tụng vẫn phải chứng minh mối quan hệ nhân quả giữa hành vi phạm tội và hậu quả, không thể chỉ dựa vào việc người tiêu dùng bị bệnh hoặc tử vong sau khi sử dụng sản phẩm để kết luận trách nhiệm hình sự.
Khi hàng giả gây thiệt hại về tài sản, cơ quan tiến hành tố tụng cần xác định thiệt hại thực tế và mối liên hệ giữa thiệt hại với hành vi phạm tội. Không nên đồng nhất giá trị hàng giả với thiệt hại tài sản. Xem thêm bài [buôn bán hàng giả gây thiệt hại tài sản phải chịu trách nhiệm hình sự thế nào].
✅Phần 6. Khung hình phạt tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS
6.1. Khung hình phạt tại khoản 1: Phạt tiền hoặc phạt tù từ 01 đến 05 năm
Theo khoản 1 Điều 192 BLHS, người phạm tội sản xuất, buôn bán hàng giả có thể bị phạt tiền từ 200 triệu đồng đến 2 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm. Khung hình phạt này được áp dụng khi hành vi thuộc một trong các trường hợp luật định: giá trị hàng giả tương đương hàng thật từ 30 triệu đến dưới 150 triệu đồng; thu lợi bất chính từ 50 triệu đến dưới 100 triệu đồng; gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đến dưới 500 triệu đồng; hoặc gây thương tích, tổn hại sức khỏe với tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%. Trường hợp giá trị hàng giả dưới 30 triệu đồng, người thực hiện vẫn có thể bị truy cứu nếu đáp ứng điều kiện về tiền sử xử phạt hành chính hoặc kết án quy định tại điểm a khoản 1. Việc quyết định phạt tiền hay phạt tù phải căn cứ vào tính chất, mức độ hành vi, hậu quả và các tình tiết liên quan, không mặc nhiên áp dụng cùng một hình phạt cho mọi trường hợp.
Trường hợp hàng giả được đưa qua biên giới để mua bán, cần kiểm tra bản chất giao dịch và hành vi thực tế để xác định tình tiết buôn bán qua biên giới theo điểm l khoản 2 Điều 192. Nội dung này được phân tích tại bài [buôn bán hàng giả qua biên giới bị xử lý thế nào].
6.2. Khung hình phạt tại khoản 2: Phạt tù từ 05 đến 10 năm
Theo khoản 2 Điều 192 BLHS, người phạm tội sản xuất, buôn bán hàng giả có thể bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm nếu thuộc một trong các trường hợp định khung tăng nặng. Các trường hợp này bao gồm phạm tội có tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp, lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc danh nghĩa cơ quan, tổ chức. Khung hình phạt cũng áp dụng khi giá trị hàng giả tương đương hàng thật từ 150 triệu đến dưới 500 triệu đồng, thu lợi bất chính từ 100 triệu đến dưới 500 triệu đồng hoặc gây thiệt hại tài sản từ 500 triệu đến dưới 1,5 tỷ đồng. Ngoài ra, buôn bán qua biên giới, tái phạm nguy hiểm, làm chết người hoặc gây thương tích với tỷ lệ và số lượng người bị hại theo luật định cũng thuộc khoản này. Việc xử lý hình sự hành vi buôn bán hàng giả phải căn cứ vào tình tiết thực tế được chứng minh, không chỉ dựa trên quy mô kinh doanh hoặc hậu quả riêng lẻ.
Đối với hoạt động sản xuất và phân phối hàng giả có nhiều người tham gia, cần phân biệt hành vi đồng phạm thông thường với trường hợp phạm tội có tổ chức hoặc có tính chất chuyên nghiệp. Xem thêm bài [sản xuất, buôn bán hàng giả có tổ chức, chuyên nghiệp bị xử lý thế nào].
6.3. Khung hình phạt tại khoản 3: Phạt tù từ 07 đến 15 năm
Khoản 3 Điều 192 BLHS quy định khung hình phạt tù từ 07 năm đến 15 năm đối với người phạm tội thuộc một trong các trường hợp có mức độ nghiêm trọng cao, gồm: giá trị hàng giả tương đương hàng thật hoặc hàng hóa có cùng tính năng kỹ thuật, công dụng từ 500 triệu đồng trở lên; thu lợi bất chính từ 500 triệu đồng trở lên; làm chết từ 02 người trở lên; gây thương tích hoặc tổn hại sức khỏe cho từ 02 người trở lên với tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 122% trở lên; hoặc gây thiệt hại về tài sản từ 1,5 tỷ đồng trở lên.
Đây là các căn cứ định khung độc lập, cần được chứng minh bằng tài liệu định giá, chứng từ giao dịch, hồ sơ y tế và chứng cứ về hậu quả thực tế. Khi xử lý hình sự hành vi buôn bán hàng giả, không thể chỉ dựa vào quy mô kinh doanh hoặc doanh thu để áp dụng khoản 3. Việc xác định khung hình phạt tội sản xuất buôn bán hàng giả phải căn cứ đúng dấu hiệu định lượng và hậu quả được chứng minh trong hồ sơ vụ án.
Khi hàng giả gây thương tích hoặc làm chết người, việc xác định khung hình phạt không chỉ dựa trên tỷ lệ tổn thương cơ thể mà còn phải xem xét số người bị ảnh hưởng và quan hệ nhân quả. Đây là nhóm tình tiết có ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ trách nhiệm hình sự, được phân tích riêng tại bài [sản xuất, buôn bán hàng giả gây thương tích hoặc chết người bị xử lý thế nào].
6.4. Hình phạt bổ sung và các căn cứ quyết định hình phạt
Theo khoản 4 Điều 192 BLHS, người phạm tội sản xuất, buôn bán hàng giả còn có thể bị phạt tiền từ 40 triệu đồng đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm, hoặc bị tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản. Đây là những hình phạt bổ sung, được xem xét bên cạnh hình phạt chính tùy từng trường hợp. Khi quyết định hình phạt, Tòa án phải đánh giá tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi, vai trò và mức độ tham gia của từng bị cáo, cùng các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự. Vì vậy, khung hình phạt tội sản xuất buôn bán hàng giả không đồng nghĩa với việc mọi người cùng tham gia đều phải chịu mức hình phạt như nhau; việc xử lý hình sự hành vi buôn bán hàng giả phải căn cứ vào trách nhiệm cụ thể của từng người.
Tình tiết tái phạm nguy hiểm không được xác định chỉ vì người thực hiện từng có tiền án. Cần đối chiếu điều kiện pháp lý, loại tội đã bị kết án và tình trạng án tích tại thời điểm thực hiện hành vi mới. Xem thêm bài [tái phạm nguy hiểm trong tội sản xuất, buôn bán hàng giả bị xử lý thế nào].
✅Phần 7. Trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại theo Điều 192
7.1. Điều kiện pháp nhân thương mại phải chịu trách nhiệm hình sự
Theo Điều 75 BLHS, pháp nhân thương mại phạm tội chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự khi hành vi phạm tội được thực hiện nhân danh pháp nhân, vì lợi ích của pháp nhân, có sự chỉ đạo, điều hành hoặc chấp thuận của pháp nhân và còn thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự. Điều 76 BLHS xác định phạm vi các tội danh mà pháp nhân thương mại có thể phải chịu trách nhiệm, trong đó có tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192.
Các điều kiện tại Điều 75 phải được chứng minh đồng thời, không thể chỉ căn cứ vào việc hàng giả được sản xuất tại nhà máy, kho hàng hoặc cửa hàng của doanh nghiệp để quy kết trách nhiệm cho pháp nhân. Việc xác định trách nhiệm hình sự về sản xuất hàng giả cần làm rõ hành vi, lợi ích, cơ chế chỉ đạo và sự tham gia của pháp nhân trong vụ việc.
7.2. Các mức hình phạt đối với pháp nhân thương mại
Theo khoản 5 Điều 192 BLHS, pháp nhân thương mại phạm tội sản xuất, buôn bán hàng giả phải chịu hình phạt tùy theo tính chất, mức độ và trường hợp phạm tội. Cụ thể, trường hợp thuộc khoản 1, pháp nhân bị phạt tiền từ 2 tỷ đồng đến 6 tỷ đồng. Nếu phạm tội thuộc các điểm a, b, đ, e, g, h, i, k, l và m khoản 2, mức phạt tăng lên 6 tỷ đồng đến 12 tỷ đồng. Đối với trường hợp thuộc khoản 3, pháp nhân có thể bị phạt tiền từ 12 tỷ đồng đến 18 tỷ đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 03 năm. Riêng trường hợp thuộc Điều 79 BLHS, pháp nhân có thể bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn. Việc xác định chế tài phải đối chiếu đúng căn cứ định khung, không áp dụng máy móc mức phạt của cá nhân cho doanh nghiệp.
7.3. Hình phạt bổ sung và phân định trách nhiệm của pháp nhân, cá nhân
Theo khoản 5 Điều 192 BLHS, ngoài hình phạt chính, pháp nhân thương mại phạm tội còn có thể bị phạt tiền bổ sung từ 100 triệu đồng đến 400 triệu đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm. Việc áp dụng từng chế tài phải căn cứ vào tính chất, mức độ vi phạm và điều kiện luật định. Đáng chú ý, trách nhiệm hình sự của pháp nhân không mặc nhiên thay thế trách nhiệm của cá nhân quản lý, điều hành hoặc trực tiếp tham gia sản xuất, buôn bán hàng giả. Nếu cá nhân có đủ căn cứ cấu thành tội phạm, trách nhiệm của họ phải được xem xét độc lập theo quy định của BLHS. Việc xác định đúng vai trò, hành vi và lỗi của từng chủ thể là cơ sở để đánh giá toàn diện vụ án.
Khi hoạt động sản xuất hoặc buôn bán hàng giả được thực hiện thông qua doanh nghiệp, cần đánh giá riêng trách nhiệm của pháp nhân thương mại và trách nhiệm của từng cá nhân tham gia. Không thể mặc nhiên quy trách nhiệm hình sự cho công ty chỉ vì hàng giả được phát hiện tại kho hoặc cửa hàng của doanh nghiệp. Phân tích đầy đủ tại bài [pháp nhân thương mại sản xuất, buôn bán hàng giả bị phạt như thế nào].
✅Phần 8. Phân biệt tội sản xuất, buôn bán hàng giả với các tội danh liên quan
8.1. Phân biệt Điều 192 với Điều 193, 194 và 195 BLHS
Điều 192 Bộ luật Hình sự quy định về tội sản xuất, buôn bán hàng giả thuộc phạm vi điều chỉnh chung, nhưng loại trừ những trường hợp được quy định riêng tại Điều 193, 194 và 195. Cụ thể, Điều 193 áp dụng đối với hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm; Điều 194 điều chỉnh hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh; còn Điều 195 áp dụng đối với hàng giả là thức ăn chăn nuôi, phân bón, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật, giống cây trồng và giống vật nuôi.
Việc xác định tội danh không chỉ căn cứ vào tên gọi hoặc hình thức bên ngoài của sản phẩm mà phải làm rõ bản chất, công dụng và nhóm hàng hóa bị làm giả. Nếu đối tượng thuộc phạm vi điều chỉnh của điều luật chuyên biệt thì cần xem xét áp dụng điều luật tương ứng, không mặc nhiên xử lý theo Điều 192. Việc phân định đúng có ý nghĩa trực tiếp đối với căn cứ truy cứu và khung hình phạt
8.2. Phân biệt tội sản xuất, buôn bán hàng giả với vi phạm hành chính
Không phải mọi hành vi kinh doanh hàng hóa có sai phạm đều cấu thành tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 Bộ luật Hình sự. Trường hợp hàng hóa vi phạm quy định về nhãn mác, hóa đơn, nguồn gốc xuất xứ hoặc chất lượng nhưng chưa đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm thì có thể bị xử lý hành chính theo quy định tương ứng. Ngược lại, trách nhiệm hình sự được đặt ra khi cơ quan tiến hành tố tụng chứng minh được hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả thuộc phạm vi Điều 192 và có căn cứ truy cứu theo luật định. Các căn cứ này bao gồm giá trị hàng giả tương đương hàng thật, khoản thu lợi bất chính, thiệt hại tài sản hoặc hậu quả về sức khỏe, tính mạng; trong đó, trường hợp giá trị dưới 30 triệu đồng còn phải xem xét điều kiện về tiền sử xử phạt hành chính hoặc kết án theo điểm a khoản 1. Vì vậy, không thể chỉ dựa vào một sai phạm về giấy tờ hoặc nhãn hàng hóa để kết luận có tội.
✅Phần 9. Chứng cứ cần kiểm tra khi xác định trách nhiệm hình sự về hàng giả
9.1. Chứng cứ xác định bản chất và nguồn gốc hàng hóa
Để xác định hàng hóa có thuộc đối tượng của tội sản xuất, buôn bán hàng giả theo Điều 192 BLHS hay không, cần kiểm tra mẫu hàng hóa, kết luận giám định và tài liệu chuyên ngành liên quan đến thành phần, công dụng, chất lượng, tính năng kỹ thuật hoặc nguồn gốc sản phẩm. Hồ sơ công bố sản phẩm, tiêu chuẩn áp dụng, hóa đơn, chứng từ và hợp đồng mua bán cũng cần được đối chiếu để làm rõ sự khác biệt giữa hàng hóa thực tế với hàng thật hoặc hàng hóa có cùng tính năng, công dụng. Đặc biệt, cần xác minh thông tin nhà sản xuất, nhà cung cấp và chuỗi giao dịch để xác định nguồn gốc hàng hóa, tránh kết luận hàng giả chỉ từ dấu hiệu bất thường về bao bì, nhãn mác hoặc việc thiếu hóa đơn.
9.2. Chứng cứ xác định hành vi, vai trò và lỗi của từng người
Để xác định trách nhiệm hình sự, cần làm rõ từng người tham gia vào công đoạn nào trong quá trình sản xuất, mua bán và phân phối hàng giả. Tin nhắn, email, dữ liệu điện tử, hợp đồng gia công, đặt hàng, phân phối, camera và tài liệu giao nhận có thể giúp xác định quá trình thực hiện, sự chỉ đạo và phân công công việc. Sao kê ngân hàng, chứng từ thanh toán cần được đối chiếu với giao dịch thực tế để làm rõ người đặt hàng, người nhận tiền và người hưởng lợi. Đặc biệt, phải kiểm tra tài liệu thể hiện nhận thức của từng người về bản chất hàng hóa, nguồn gốc và mục đích giao dịch. Không thể chỉ căn cứ vào chức danh, chữ ký hoặc việc có tên trong hợp đồng để kết luận một người biết hàng hóa là hàng giả và phải chịu trách nhiệm hình sự.
9.3. Chứng cứ xác định giá trị, khoản thu lợi và hậu quả
Để xác định trách nhiệm hình sự, cần làm rõ từng người tham gia vào công đoạn nào trong quá trình sản xuất, mua bán và phân phối hàng giả. Tin nhắn, email, dữ liệu điện tử, hợp đồng gia công, đặt hàng, phân phối, camera và tài liệu giao nhận có thể giúp xác định quá trình thực hiện, sự chỉ đạo và phân công công việc. Sao kê ngân hàng, chứng từ thanh toán cần được đối chiếu với giao dịch thực tế để làm rõ người đặt hàng, người nhận tiền và người hưởng lợi. Đặc biệt, phải kiểm tra tài liệu thể hiện nhận thức của từng người về bản chất hàng hóa, nguồn gốc và mục đích giao dịch.
Trong hồ sơ về sản xuất, buôn bán hàng giả, một tài liệu riêng lẻ thường không đủ để phản ánh toàn bộ bản chất vụ việc. Chẳng hạn, hóa đơn có thể chứng minh giao dịch nhưng chưa đương nhiên chứng minh người mua biết hàng hóa là hàng giả; kết luận giám định xác định đặc điểm sản phẩm nhưng không tự động xác định vai trò của từng cá nhân. Vì vậy, cần đối chiếu đồng thời chứng cứ về hàng hóa, quá trình giao dịch, nhận thức của người tham gia và các căn cứ định lượng.
✅Phần 10. Câu hỏi thường gặp về tội sản xuất, buôn bán hàng giả
❓ Bán hàng giả lần đầu có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không?
Có. Người bán hàng giả lần đầu vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu hành vi đáp ứng một trong các căn cứ tại Điều 192 BLHS, chẳng hạn giá trị hàng giả tương đương hàng thật từ 30 triệu đồng, thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng hoặc gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng. Việc chưa từng bị xử lý trước đó không đương nhiên loại trừ trách nhiệm hình sự.
❓ Hàng giả dưới 30 triệu đồng có bị đi tù không?
Có thể. Theo điểm a khoản 1 Điều 192 BLHS, người sản xuất, buôn bán hàng giả có giá trị dưới 30 triệu đồng vẫn có thể bị truy cứu nếu đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi được luật liệt kê hoặc đã bị kết án về một trong các tội tương ứng, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm. Ngoài ra, cần kiểm tra các căn cứ truy cứu độc lập khác của điều luật.
❓ Người không biết hàng hóa là hàng giả có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không?
Không thể mặc nhiên truy cứu chỉ vì hàng hóa người đó kinh doanh bị xác định là hàng giả. Cơ quan tiến hành tố tụng phải chứng minh lỗi và các dấu hiệu cấu thành tội phạm, trong đó có nhận thức, ý chí của người thực hiện đối với hành vi. Cần đối chiếu hợp đồng, hóa đơn, thông tin từ nhà cung cấp, tin nhắn và quá trình giao dịch để đánh giá nhận thức thực tế của từng người.
❓ Doanh nghiệp sản xuất, buôn bán hàng giả bị phạt bao nhiêu tiền?
Pháp nhân thương mại phạm tội theo Điều 192 BLHS có thể bị phạt tiền từ 2 tỷ đến 18 tỷ đồng tùy trường hợp. Đối với một số trường hợp nghiêm trọng, pháp nhân còn có thể bị đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 03 năm hoặc đình chỉ hoạt động vĩnh viễn nếu thuộc Điều 79 BLHS. Ngoài ra còn có các hình phạt bổ sung như cấm kinh doanh hoặc cấm huy động vốn.
❓ Bồi thường thiệt hại do sản xuất, buôn bán hàng giả có được miễn trách nhiệm hình sự không?
Không. Việc bồi thường thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả không tự động làm chấm dứt trách nhiệm hình sự đối với hành vi đã đủ yếu tố cấu thành tội phạm theo Điều 192 BLHS. Tuy nhiên, việc tự nguyện bồi thường, khắc phục hậu quả có thể được xem xét là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo điểm b khoản 1 Điều 51 BLHS, nếu đáp ứng điều kiện luật định.
✅Phần 11. Kết luận: Xác định đúng trách nhiệm hình sự theo Điều 192 BLHS
Điều 192 BLHS điều chỉnh hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả thuộc phạm vi điều luật, không thuộc các trường hợp quy định tại Điều 193, 194 và 195. Việc xác định trách nhiệm hình sự phải căn cứ vào bản chất hàng hóa, hành vi thực tế và các điều kiện định lượng hoặc hậu quả luật định. Trong đó, giá trị hàng giả tương đương hàng thật, thu lợi bất chính và thiệt hại tài sản là những căn cứ độc lập. Cá nhân và pháp nhân thương mại cũng chịu chế độ trách nhiệm, hình phạt riêng. Vì vậy, cần rà soát hồ sơ giám định, chứng từ giao dịch, vai trò và lỗi của từng chủ thể trước khi kết luận trách nhiệm hình sự.
☎️ Liên hệ luật sư Hotline/Telegram/Zalo: 0338 919 686 | 0969 566 766
Website: https://luatdungtrinh.vn|
Email:luatdungtrinh@gmail.com|
- Tags